Từ 01/7/2026, quy định về giảm trừ gia cảnh được thực hiện theo Luật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15, Nghị định 253/2026/NĐ-CP và Thông tư 87/2026/TT-BTC.
Trong đó, Điều 47 Nghị định 253/2026/NĐ-CP quy định về người phụ thuộc và hồ sơ xác định người phụ thuộc; Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC hướng dẫn cụ thể hồ sơ đối với từng trường hợp.
1. Hồ sơ người phụ thuộc gồm những gì?
Theo Điều 4 Thông tư Thông tư 87/2026/TT-BTC, hồ sơ được xác định tùy theo từng nhóm người phụ thuộc:
- Con đẻ: Giấy khai sinh hoặc giấy tờ xác nhận quan hệ cha, mẹ, con; thẻ Căn cước nếu đã được cấp.
- Con nuôi: Giấy khai sinh, thẻ Căn cước và giấy tờ công nhận việc nuôi con nuôi.
- Con riêng của vợ hoặc chồng: Giấy khai sinh, thẻ Căn cước và giấy tờ chứng minh quan hệ.
- Vợ hoặc chồng: Thẻ Căn cước và Giấy chứng nhận kết hôn hoặc giấy tờ chứng minh quan hệ vợ chồng.
- Cha, mẹ: Thẻ Căn cước và giấy tờ chứng minh quan hệ cha, mẹ với người nộp thuế.
- Cá nhân khác không nơi nương tựa: Thẻ Căn cước, bảng kê khai và giấy tờ chứng minh quan hệ, nghĩa vụ nuôi dưỡng.
- Người không có khả năng lao động: Ngoài hồ sơ chứng minh quan hệ, phải có giấy tờ chứng minh tỷ lệ suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
Đối với con từ đủ 18 tuổi đang học, ngoài hồ sơ chứng minh quan hệ còn phải có giấy tờ chứng minh đang học theo quy định. Quy định cũng tính thời gian chờ kết quả thi từ tháng 6 đến tháng 9 của năm lớp 12.
2. Người nộp thuế có phải tự chịu trách nhiệm về hồ sơ?
Theo Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC, người nộp thuế thực hiện đăng ký, thay đổi người phụ thuộc theo quy định của pháp luật về quản lý thuế và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của việc đăng ký, thay đổi người phụ thuộc và việc kê khai thu nhập của người phụ thuộc.
Tổ chức, cá nhân chi trả thu nhập có trách nhiệm lưu giữ và cung cấp đầy đủ hồ sơ chứng minh người phụ thuộc khi phục vụ thanh tra, kiểm tra, kiểm toán và các trường hợp khác theo quy định.
3. Cơ quan thuế có thể khai thác dữ liệu người phụ thuộc
Một điểm đáng chú ý từ 01/7/2026 là cơ quan thuế có thể khai thác thông tin từ Cổng Dịch vụ công Quốc gia, hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính, cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở dữ liệu chuyên ngành để xác định người phụ thuộc được giảm trừ gia cảnh.
Nếu cơ quan thuế không thể khai thác, sử dụng được dữ liệu, người nộp thuế phải cung cấp giấy tờ liên quan theo Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC,.
4. Kết luận
Khi đăng ký người phụ thuộc từ 01/7/2026, cần đối chiếu đồng thờiLuật Thuế thu nhập cá nhân số 109/2025/QH15, Nghị định 253/2026/NĐ-CP và Thông tư 87/2026/TT-BTC. Trong đó, Điều 47 Nghị định 253/2026/NĐ-CP là căn cứ về người phụ thuộc và hồ sơ, còn Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC quy định chi tiết thành phần hồ sơ theo từng trường hợp.
